Մի երիտասարդ սերժանտ հարվածեց տարեց դռնապանի հենակին եւ սկսեց ծաղրել նրան, բայց նա պատկերացում չուներ, թե ինչ կպ ատահի իր հետ, երբ երեք գեներալներ մտնեն շենք․․․Միջանցքը դատարկ էր ու մաքուր, եւ սպիտակեցնողի հոտ էր գալիս։ Տարեց դռնա պանը դանդաղորեն շարժեց իր շորը պատի երկայնքով՝ հենվելով հենակին, կարծես ամեն քայլը ցավոտ լիներ։ Նա այնտեղ աշխատում էր երկար ժամանակ, եւ գրեթե ոչ ոք չէր նկատում նրան։
Բացի սերժանտից։Երիտասարդ, բարձրահասակ, կատարյալ մաքրված համազգեստով, նա քայլում էր միջանցքով՝ շրջապատված մի քանի զինվորներով, ակնհայտորեն ձանձրացած։ Տեսնելով ծերունուն, սերժանտը ժպտաց եւ դիտավորյալ դանդաղեցրեց քայլերը, կարծես ինչ-որ զվարճալի բան էր գտել։
«Հեյ, ծերունի», — բարձրաձայն ասաց նա, — «ամբողջ օրը հատակներ մաքրելով ես անցկացնում»։
Դռնապանը չպատասխանեց։ Նա միայն զգուշորեն շարժեց դույլը՝ փորձելով չփակել անցումը։ Ինչ-ինչ պատճառներով սա ավելի զայր ացրեց սերժանտին։ Նա կտրուկ հարվածեց հենակին՝ այն թռցնելով դռան մոտ՝ ձանձրալի հարվածով։ Ծերունին տատանվեց եւ հազիվ էր կարողանում ոտքի վրա մնալ, մատները սեղմած սայլի եզրին։
Սերժանտի ետեւում գտնվող զինվորները հայացքներ փոխանակեցին. ինչ-որ մեկը նյարդային ծիծաղեց։
«Ես քեզ հետ եմ խոսում», — բարձրացրեց սերժանտը եւ մոտեցավ։ «Կամ դու խուլ ես՞»։
Նա բռնեց ծերունու գունաթափված կապույտ վերնաշապիկի օձիքից եւ քաշեց դեպի իրեն։
«Դու ընդհանրապես գիտակցո՞ւմ ես, թե որտեղ ես գտնվում», — գոռաց սերժանտը՝ ավելի ամուր սեղմելով գործվածքը։ «Սա ռազմակ ան կառույց է, ոչ թե ծերանոց։ Կարծում ես՝ միայն այն պատճառով, որ զորացրվել ես, կարող ես այստեղ ոտքերի տակ սողալ»։
Դռնապանը ոչինչ չասաց։ Նա պարզապես նրբորեն հեռացրեց սերժանտի ձեռքը կրծքից՝ դանդաղ եւ առանց որեւէ կտրուկ շարժման, կարծես ինչ-որ մեկին սովորեցնում էր չկորցնել ինքնատիրապետումը։ «Դու ընդհանրապես ձեռքերդ օգտագործո՞ւմ ես», — գոռաց սերժանտը՝ կրկին բռնելով նրա օձիքից։ «Ես կ…»։
Ծերունին լուռ մնաց։ Նա ուղիղ նայեց սերժանտի աչքերին՝ հանգիստ, առանց զայրույթի կամ վախի։ Նրա հայացքում կար ինչ- որ բան, որը մի պահ սերժանտին հավասարակշռությունից հանեց, բայց նա միայն ավելի ամուր բռնեց օձիքը։
«Կարծում եք՝ ես չեմ կարող ձեզ հետ անել այն, ինչ ուզում եմ», — մռթմռթաց նա։
Այդ պահին միջանցքի վերջում գտնվող դուռը բացվեց։Շենք մտան երեք տղամարդ՝ գեներալի համազգեստով։ Եվ նրանց արածը ցնցեց բոլոր ներկաներին։Գեներալներից մեկը կանգ առավ՝ տեսնելով, թե ինչ է կատարվում, եւ նրա դեմքի արտահայտությունը կտրուկ փոխ վեց։
«Անմիջապես թող նրան գնա», — ասաց նա հանգիստ, բայց այնպես, որ սերժանտը ազատեց բռնվածքը, նախքան նա կհասցներ նույն իսկ հրամանը մշակել։Ծերունին ուղղեց վերնաշապիկը, դանդաղ բարձրացրեց հենակը եւ ավելի ուղիղ կանգնեց։
«Սերժանտ», — շարունակեց գեներալը, — «գիտե՞ք, թե ով է կանգնած ձեր առջեւ»։
Սերժանտը կուլ տվեց, բայց լուռ մնաց։
«Նա թոշակի անցած գնդապետ է», — ասաց գեներալը։ «Մարդ, որը երեսուն տարի ծառայել է այս զորամասում։ Մարդ, որը պատրաս տել է սպաներ, հրամանատարներ եւ գեներալներ։ Այդ թվում՝ մեզ երեքիս»։Սերժանտի ետեւում կանգնած զինվորները սառեցին։
«Նա կորցրել է ոտքը մի վիրահատության ժամանակ, որի մասին դուք միայն դասագրքերում եք կարդացել, սերժանտ։ Նրա զորացրվ ելուց հետո նա ինքը խնդրել է, որ իրեն այստեղ պահեն։ Ոչ թե փողի համար։ Որպեսզի լինի իր նմանների մեջ»։
Սերժանտը գունատ կանգնած էր՝ չկարողանալով մի բառ արտաբերել։Եվ տարեց դռնապանը պարզապես վերցրեց իր շորը եւ շարունա կեց հատակը մաքրել՝ նույնքան հանգիստ, որքան անում էր մինչեւ իր հենակին հարվածելը։
